14 Kasım 2011 Pazartesi

Önyargı (Lat. Praeiudicium)


Bu sefer dümdüz, alt metinsiz, bürokrasisiz şahane bir yazı hazırladım size… Tilkilerim mi? Emek onların kaymak benim…


“Bir kimse veya bir şeyle ilgili olarak belirli şart, olay ve görüntülere dayanarak önceden edinilmiş olumlu veya olumsuz yargı, peşin yargı, peşin hüküm, peşin fikir.” diye tanımlamışlar TDK’da hayatımızın anlamı olan sözcüğü. İçimize işlemiş, ruhumuz olmuş adeta onsuz fikir beyan edemiyoruz ve adına da “önyargı” diyoruz ve öngörü, 6. his, ilk izlenim, tahmin ile çok karıştırıyoruz kendisini.

“Önyargısız insan yoktur” gibi kütürdeyen bir iddia atarsam ortaya yalancı olur muyum bilmiyorum da lafı çok uzattım onu biliyorum.

Basit, yenilir yutulur ve şeker gibi örnekler vereceğim size ki hep beraber ne kadar önyargılıyız anlayalım.
Tanrı:
Evet! Haydi, beni taşlayın, gelin üzerime kızgın yağ dökün, haşlayın! Önyargılarımızın en “yücesi” ne yazık ki Tanrı kavramı üzerinedir. Çünkü kesin ve net çocukluktan öğretilmiş keskin bilgilerimiz vardır hakkında. En basiti, kötülük yaparsan Cehennem’e yollar, iyilik yaparsan Cennet’e gibi. İtirazı olan?
Şeytan:
Evet, beyin fırtınası yapıyorum aklıma ilk gelen de Şeytan oldu! “Şeytan kötüdür”, “Şerrin başı Şeytandır”, “Kaza, bela, cefa, uğursuzluk Şeytanın işidir” gibi milyon adet kötülükle bağdaştırılmış cümle beynimizde yer ettiğinden nerede Şeytan varsa orada kötülük vardır önyargısı ile hareket ediyoruz. Unuttuğumuz ise Şeytanın da bir zamanlar Melek olduğu.
Siyaset:
“Seyis” kelimesinden türemiş olan siyaset, siyasiler yüzünden bizde önyargı yaratıyor, infial uyandırıyor. Mustafa Kemal Atatürk Gençliğe Hitabesi’nde açık açık söylemiş: “…İktidara sahip olanlar, gaflet, dalalet ve hatta hıyanet içinde bulunabilirler.” Siyaset dürüstlük barındırmaz, siyasiler de dürüst olamaz yargısı da ister istemez otomatik bir önyargı oluşturuyor. Süper bir kısırdöngü!
Kısa/Mini Etekli Kadın:
“Kesin kaşardır!”, "Şeytan", “İyi veriyor mudur?” (Allah’ım iğrencim!). Konu hakkında bu önyargıların oluşmadığını hiç kimse iddia edemez, nokta. (Demiştim düz ve atarlı olacağım diye değil mi?)
Kara Çarşaflı Kadın:
 “Dinci”, “Yobaz”, “İran’da yaşa, defol”, “Cumhuriyet elden gidiyor”, “Altında bir şey var mıdır acaba?”… Yorum yok…
Türbanlı Kadın:
“Bunların başı değil beyni kapalı”, “Örümcek beyinliler”, “Sıkma baş değil mi hepsi aynı”, “Hörgüç kafalar”, “Yatakta sınırı var mıdır?” (İğrenç oldu sonuncusu…) Yorum yok…
Laik:
“Dinsiz” (Belli değil mi tek kelime işte…)
Siyah Giyen ve Metal Dinleyen Kişi:
“Satanist”, “Kedi Düşmanı”, “Şeytan sevici”, “Asosyal”, “Keş”
 Doğulu/Kürt Kökenli Vatandaş:
“PKK yanlısı”, “Apo sempatizanı”, “Terörist”, “Kıro”, “Cahil”, “Görgüsüz”
Küpe Takan/Kaşını Alan Erkek:
“Gay”
Zengin:
“Alın teri değildir o paralar”
Sarışınlar:
"Aptal"
Ergen Genç:
“Cahil”, “Apaçi”, “Beyni bel altında”, “Liseli”, “Oscar goes to….” (Sonuncusu yine iğrenç oldu evet…)
Çok Yakışıklı Erkek:
“Kesin gay”
Pembe T-shirtli/Gömlekli veya Kırmızı Pantolonlu Erkek:
“%100 gay”
Maço Erkek:
“Gizli gay”
Dolgun, uzun sakallı ve Takkeli Erkek:
“Dinci”, “Yobaz”, “İran’da yaşa, defol”, “Cumhuriyet elden gidiyor”, “Yasal olsa 3 karısı daha olur” Yorum yok…
Nonethelessh:
“Ukala”, “Soğuk”, “Gülmeyi bilmiyor”, “Depresif”, “Sorunlu”, “Erkek galiba”, “Lezbiyene benziyor”, “Fotoğraftaki o değil”, “Fake”, “Gizemli”, “Farklı” (Uzar gider…)

Sonra mı?
Sadece…
Saygılar efendim…

P.S. Bunlar benim önyargılarım değil olabilecek genel söylemi yazdım, alınan alınıyorsa beni ilgilendirmiyor. 

15 yorum:

  1. gaylik konusuna biraz takmış gördüm seni...

    YanıtlaSil
  2. @Osman Turan: Son notu okumadınız sanırım...

    YanıtlaSil
  3. Tanrı: çocuklarımıza Allah sevgisini vermek yerine cehennemle korkutur onun cezalandırıcı vasfını ön plana çıkarırız. Kendimizce kurgulamışızdır kafamızda dinden bahsederken kötüysen cehenneme deriz hatta günahkar dahi ilan ederiz .
    Şeytan: önyargısı yüzünden yaradanla ters düşmüş ve ilk ırkçılığı başlatmıştır:(
    Siyaset:İnsan egosunun en güzel örneklerini siyasette buluruz ..içindeki doymak bilmeyen isteklerini elde etmek için dünyanın yok oluşuna sebep olacağını bile bile sonuna kadar gider..bu sadece benim ön yargım da değil diye düşünüyorum günümüz siyasetçilerin %80 bu şekilde derim:(

    YanıtlaSil
  4. @uysalanne: Teşekkür ederim öncelikle yorumunuz için... Tanrı'ya az çok, Şeytan'a pek değil, Siyaset'e de kısmen katıldığımı belirtmek isterim...

    YanıtlaSil
  5. Kadın:Açık mini kapalı giyinmiş hiç farketmez kapalısı açığı günahkar olarak damgalıyor açığı zavallı ama ataerkil bir toplumun yönetim anlayışının binlerce yıldır kadın üzerindeki baskıdan sırf kontrol etme arzusu ve çok haklısın dahada ağır kelimeler kullanılıyor
    laik anlamayan ve kendi ideolojisini kabul ettirmek için çamur atılan dillerine doladıkları bir kelime oldu..
    kendi ırkından olanla dahi yaşamak zorken farklı bir ırk ve adetleri olan insanlarla yaşamak çok zor
    gay için ayrı bir konu sayfası açılmalı ama Allah kimseyi bu şekilde sınamasın gay ve ailesi için ne zor süreçler yaşıyorlardır kim bilir..
    Nonethelessh kendine karşı çok acımasızsın:) seni seviyorum :.

    YanıtlaSil
  6. Hangilerine katılmıyorsun canım merak ettim:)

    YanıtlaSil
  7. @uysalanne: Bir şeyi açalım hemen: Son not olarak "Bunlar benim ön yargılarım değil olabilecek genel söylemi yazdım, alınan alınıyorsa beni ilgilendirmiyor." demiştim... Evet %1 belki ama genelde bu şekilde etiketleniyor listedekiler..
    Kadın diye genel bir başlık yazacaktım ama o apayrı bir yazı konusudur diye konuyu daralttım..
    Gaylik de aynen yazdığım gibi sanılan bir şey... Yazık...

    YanıtlaSil
  8. @uysalanne: Kendim için dediklerimi ben demedim bana hep söylenen şeyler...

    YanıtlaSil
  9. Dobra olup insanların yüzüne konuşan bir kişiliğin olduğunu düşünüyorum :) insanların yüzüne aynayı tutunca hemen savunmaya geçer ve bunları söylerler..boş ver sen bildiğin yolda devam et ne seni mutlu ediyorsa hayatının merkezine onu koy:) sevgiler canım.<3

    YanıtlaSil
  10. @uysalanne: Çok çok teşekkür ederim iyi dilekleriniz için... Saygılar, sevgiler benden...

    YanıtlaSil
  11. ilk yanıta yanıt :) hepsini okudum ama o ifadenin sık kullanılması dikkatimi çekti...

    YanıtlaSil
  12. Çok güldüm!
    Ergen Genç:
    “Cahil”, “Apaçi”, “Beyni bel altında”, “Liseli”, “Oscar goes to….” (Sonuncusu yine iğrenç oldu evet…)

    YanıtlaSil
  13. Yazdıklarınızın çoğuna katılıyorum. Maalesef insanları vitrinlerinden yargılıyoruz. Unuttuğumuz şey şu ki yargılamak sadece Allah'a mahsustur. Ve şeytan Allah'a değil insana düşmandır ve evet, ilk ırkçılığı da şeytan Adem babamıza karşı yapmıştır. yani hepimiz önyargılarımızla şeytanlık yapıyoruz.

    YanıtlaSil
  14. son olaylar butun onyargilari mahvetmistir.

    YanıtlaSil